Trabzon'da tarihi keşif!

Trabzon’da İmparator Hadrianus ve Geç Bizans dönemine ait arkeolojik buluntular çıktı

Trabzon'da tarihi keşif!

Trabzon’da İmparator Hadrianus ve Geç Bizans dönemine ait arkeolojik buluntular çıktı

26 Şubat 2021 Cuma 10:15
Trabzon'da tarihi keşif!

Trabzon’da Büyükşehir Belediyesine ait otopark projesi yapılması planlanan alanda yapılan kazılarda 2 farklı döneme ait arkeolojik buluntular ortaya çıktı. Milattan sonra 117-128 yıllarında yaşayan Roma İmparatoru Hadrianus dönemine ait olduğu düşünülen şehrin ilk sur duvarının surunun güneydoğu köşesinin bir bölümüyle aynı döneme ait bir örme sütun ile Geç Bizans dönemi olarak bilinen 1460 yılına tarihlendirilen hendek duvarı ortaya çıktı. Kazılarda, Roma dönemi evlerinin çatısına ait kiremit parçaları ile çömlek parçaları da tespit edildi. Uzmanlar, bölgenin ticarethane ve yerleşim yerin olduğu tespitinde bulundu. 

Trabzon’un Ortahisar ilçesi Pazarkapı mahallesinde, Büyükşehir belediyesinin otopark projesi için kamulaştırılan arazide kazı çalışması yapılması için Kültür ve Turizm Bakanlığı’na başvuru yapıldı. Bakanlık onayından sonra Trabzon Kültür Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu Müdürlüğü görevlilerinin gözetiminde alanda kazı çalışmaları yapıldı. Yaklaşık 5 bin metrekareye yayılan alanda 20 gün önce başlatılan kazı çalışmaları sırasında Roma İmparatoru Hadrianus ile Geç Bizans dönemine ait yapılar keşfedildi. Kazıda, milattan sonra 117-128 yıllarında yaşayan Roma İmparatoru Hadrianus dönemine ait olduğu düşünülen şehrin ilk sur duvarının güneydoğu köşesinin bir bölümü, aynı döneme ait bir örme sütun ile ve Geç Bizans dönemi olarak bilinen 1460 yılına tarihlendirilen hendek duvarı ortaya çıktı. Kazılarda ayrıca, Roma döneminde yapılmış evlerin çatısına ait kiremit ile çömlek parçaları da bulundu. Tarihçiler ve uzmanlar, bölgeyi ticarethane ve yerleşim yeri olarak tanımladı. Kent tarihine ışık tutan ve 2 ayrı döneme ait buluntuların keşfedildi kazı çalışmaları arkeologlar ve yetkililer eşliğinde devam edecek. 

Arkeolojik kazı çalışmalarının bilimsel danışmanlığını yürüten Karadeniz Teknik Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Sanat Tarihi Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mehmet Yavuz, büyükşehir belediyesinin otopark projesi için bölge koruma kuruluna başvuru yaptığını, bakanlık izninden sonra 5 ayrı noktada arkeolojik kazı çalışmalarına başladıklarını söyledi. 

 ‘ROMA DÖNEMİNE AİT TİCARİ BİR MERKEZ’

Kazı bölgesinde, Osmanlı ile Cumhuriyet dönemlerinde iç içe geçmiş çok fazla yapılaşma bulunduğu için çalışmaların zor ilerlediğini kaydeden Prof. Dr. Mehmet Yavuz, “Alanın altında yaklaşık 4 metreye yakın moloz dolgusu var. Çalışmamızı ancak alandan boşalttıktan sonra başlayabildik. İlk açmaya yaptığımız çalışmada önemli bulgulara ulaştık. Sur duvarı şeklinde karşımıza çıkan Roma dönemine ait tipik Roma mimarisi üslubuyla yapılmış, içerisinde o döneme ait harç olan blok taşlardan oluşan bir sur duvarıyla karşılaştık. Batı yönüne bakan iç yüzünü bulduk. Çalışmalarımızı derinleştirerek seviye indirmesi yaptık. Sur duvarının yaklaşık 2 metre derinlikte sona erdiğini tespit ettik. İç yüzünün derzli ve düzgün olması bize ilk aşamada burada bir mimari mekan olabileceğini aklımıza getirdi fakat yaptığımız çalışmayı geliştirince bunun sur duvarı olduğunu, iç yüzünün de iskan maksadıyla kullanıldığını gördük. Burası Roma döneminden beri ticari bir merkez. Yakın zamanda ortaya çıkan Körfez limanı olarak isimlendirdiğim yapıya da yakınlığı söz konusu. Ticari merkez olduğu için ticari mekan olabilir diye düşündük. İçerisinde birtakım eklentiler var. Alanda çok sayıda Roma dönemine ait çatı kiremiti çıktı. Bu mekan fikrini kuvvetlendiriyor. Örme taş sütun tek başına durmakla birlikte asli durumu itibariyle muhtemelen bir mekanla bağlantılıydı. Avlu şeklinde bir yapı mı var dedik ama devamı niteliğinde veya ikinci bir ayağı bulamadık” dedi. 

TRABZON’UN İLK SUR DUVARI BULUNDU

Arkeolojik kazıda ortaya çıkan sur duvarının önemli bir keşif olduğunu söyleyen Prof. Dr. Mehmet Yavuz, “Roma dönemine ait olması nedeniyle, Trabzon’un ilk sur duvarı yani burası Hadrianus dönemine, 117 ile 128 yıllarına denk düşüyor. Hadrianus o zaman Trabzon’un önemli imar faaliyetlerine sahne olduğunu biliyoruz. Belki bu kısa dar kapsamlı çalışmadan önemli keşfimiz Hadrianus dönemine ait olduğunu söylediğimiz sur duvarı oldu. Bunun dışında sur duvarının doğu kısmında hendek duvarı var. Yerin durumuna göre yükseltisi azalıp yükselebiliyor. Dış mesafesi 4 buçuk metreye kadar indi, iç kısmı 2 metrede son buldu. Denize yakın bölümünde hendek duvarının dışının derinliği 2 buçuk metreyi buluyor. Çünkü orada su vardı. Daha fazla ihtiyaç duyulmamış. Farklı dönemlere ait yapılaşma söz konusu. Yine birtakım başka kalıntılara ulaştık. Farklı yönlerde giden duvarlar var” diye konuştu. 

‘TRABZON İÇİN ÖNEMLİ BİR KEŞİF’

Çalışmalarla, Trabzon tarihi için önemli ve yeni bulgular elde edildiğini ifade eden Prof. Dr. Yavuz, “En azından Hadrianus dönemine ait dediğimiz sur yapısından haberimiz yoktu. Bu Trabzon için önemli bir keşif. Trabzon tarihi için yeni bir bulgu. Bundan sonra çalışmalar devam ettiği takdirde benzer bulgulara ulaşmak mümkün. Şu ana kadar Trabzon’un tarihsel olarak 4 ile 5 bin yıllık geçmişinden söz ediliyor ama ortada somut o döneme ait şeyler yok gibiydi, olanlar da sınırlıydı. Artık kısa zamanda ve daha kapsamlı çalışmada ortaya çıkan eserler en azından burada Roma döneminde burada imar ve iskan faaliyetinin yapıldığını, imparatorluğunu diğer bölgelerdeki anlayışıyla burada çok farkının olmadığını gördük. Mimari teknik açısından, uygulanan yöntem ve kullanılan malzeme açısından aynı özellikleri gösteriyor. Buranın liman kenti olması ve Roma’nın son dönemini görmesi açısından bizim için önemli bir tespit oldu. Alanın tamamına bakıldığında hem kuzey hem güney istikametinde daha zengin bulgulara ulaşılabileceği muhtemel” sözleriyle açıkladı.

Yorumlar
Avatar
Adınız
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, müstehcen, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.